12 december 2002 opgeslagen bericht: "amish"

amish
tsja ik zou vroeg naar bed gaan maar stuitte al zappend op een programma over amish in de vs. er is een periode in het leven van de jonge amish dat ze van alles mogen doen, auto rijden, televisie kijken, drinken etc. daarna moeten ze besluiten of ze al dan niet gedoopt worden en toetreden tot de kerk van de amish.

een hele indrukwekkende documentaire (die herhaald wordt zaterdag a.s. om 11 uur in de ochtend) die je wel aan het denken zet.

hoe kunnen kinderen nu echt beslissen of ze toetreden of niet? ze worden 15 jaar grootgebracht met het idee dat ze NIET in de hemel komen als ze God niet dienen zoals zij dat doen. het lijkt allemaal vrij vrijblijvend die keuze maar volgens mij bestaat het niet. ze blijven meestal thuis wonen, ik hoorde niets over school in die tussentijd. de amish krijgen school tot hun 13e en dan moeten ze werken, want onderwijs maakt hooghartig leerde ik uit de uitzending. dan hebben ze dus al minder keuze. er was een vrouwtje (nu 23) die depressief was bij het aanbreken van de 'vrije periode', enorm als een beest tekeer is gegaan, uiteindelijk toch toetrad maar nu de banden verbroken heeft. die had het duidelijk heel erg moeilijk. ze gaat nu zelfs studeren. wat moet dat een verandering zijn.

ik heb ademloos zitten kijken hoe de amish leven. paard en wagen want dan kunnen ze door het langzamere tempo meer nadenken. geen televisie. mannen moeten baarden laten staan als ze getrouwd zijn, want een ring doe je maar af (daar zit wat in alleen die baarden....). kleren zijn onbelangrijk, evenals haardracht, dus iedereen ziet er ongeveer hetzelfde uit.

pffff ik heb net heel veel geleerd over beschavingen, culturen en traditie en de ideeen die andere culturen daarover hebben. het verschil tussen al dan niet ontwikkeld en de ontwikkelingen in de zienswijzen daarover. daar is de amish gemeenschap denk ik een goed voorbeeld van. omdat de kinderen zo kort onderwijs krijgen zijn ze heel anders geschoold/gevormd dan kinderen in onze cultuur, maar je ziet aan het uitgetreden vrouwtje dat die zich uitstekend weer aanpast aan een andere cultuur met andere zienswijzen, hoewel ze het er duidelijk zeer moeilijk mee heeft.

heel bijzonder was de uitzending. of was het nou bizar? ik weet het niet. het zet je wel aan het denken wat ik daar nou van vind.

lees meer over de uitzending en uitspraken van de amish

Documentaire uit de VS over Amish-jongeren die, op weg naar de volwassenheid, een tijd uit de band mogen springen

Harde popmuziek klinkt door de luidsprekers. Jongeren druppelen binnen en pakken een biertje. Er heerst een lucht van bier en nicotine, cocaïne gaat rond en buiten klinkt het geraas van motoren. Een vrij normaal beeld van een feestje van middelbare scholieren, maar schijn bedriegt. Hier feesten jongeren uit de Amish-gemeenschap, een leefgemeenschap die het moderne afzweert en kiest voor een extreem sober bestaan. Rond 1690 trokken de Amish vlevenanuit onder meer Nederland en Duitsland naar de Verenigde Staten. Sindsdien lijkt de tijd voor de Amish te hebben stilgestaan. Nog steeds hebben ze geen auto's en geen elektriciteit, doen ze vrijwel alles handmatig en leiden ze een sober leven zonder uitspattingen.

Eén periode in het leven van de Amish is anders dan de andere: de puberteit. Tussen hun 15e en 18e levensjaar krijgen jongeren de gelegenheid buiten de hermetisch gesloten muren van hun gemeenschap te kijken. In die periode mogen ze doen wat ze willen, of wel 'rumspringa' zoals de Amish dat in hun karakteristieke Duits/Nederlandse taal noemen. Rumspringa betekent zoveel als 'ronddollen'. Na de periode van 'rumspringa' mogen de jongeren zelf bepalen of ze bij de gemeenschap willen blijven of dat ze hun familie willen verlaten om hun heil in de buitenwereld te zoeken. Tegenwoordig kiest meer dan tachtig procent van de jongeren om in de gemeenschap te blijven. Dit percentage is nog nooit zo hoog geweest.

uitspraken van enkele van de kinderen in de uitzending:

Gerald Yytzt, 16 is na een ruzie met zijn vader naar een trailer verhuisd.
"Ik heb het mijn ouders tot voor een maand niet verteld, "zegt hij". Ze bleven zich afvragen waar ik was en wat ik aan het doen was. Ze bleven me vragen waarom ik niet thuis kwam wonen omdat dat gratis was. Maar als ik thuis zou wonen zou ik niet 200 televisie kanalen hebben, een stereo, Nintendo en een koelkast vol met bier".

Velda Bontrager, 23, herinnert zich haar moeilijke reis die samenging met een depressie. Zij ging gebukt onder de druk om te trouwen en het leven van een moeder en huisvrouw te leiden. Uiteindelijk heeft zij haar verloving verbroken en is een leven buiten de kerk begonnen. Hiervoor wordt ze nu gemeden door haar familie en de gemeenschap. "Als je binnen de kerk zit en je verlaat hem dan dan is het zo dat mensen je gaan vermijden. Het negeren is voor hen de laatste manier om je te laten zien dat ze van je houden. Zij denken dat je een belofte breekt die je hebt gemaakt met de kerk. Ze zijn bang voor je ziel".

Joann Hochstetler, 18, praat over haar spannende reis naar de rebellie, Ze knipte haar haar kort, droeg jeans en ging naar een baptisten kerk, alleen omdat haar vader haar elke dag belde om terug te keren. "Je zou denken dat in een familie van twaalf personen je het niet mist als er 1 persoon niet is maar dat is niet zo".

Oudere persoon van de Amish
"Wat kan er zo slecht zijn aan batterijen", vraagt hij zichzelf af, "maar Televisie, auto's, video spelletjes en telefoons kunnen potentieel een familie isoleren en afscheiding veroorzaken. Verschillende Amish hebben het over platen en rennen als de items die ze het meeste missen, want het is moeilijk voor een vrouw om te sporten als zij alleen jurken de juiste manier zijn om je te kleden".